ΣΥΜΒΑΣΗ ΟΗΕ ΓΙΑ ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΑΝΑΠΗΡΙΕΣ
4 Ιανουαρίου 2019
Η Σύμβαση εγκρίθηκε το 2006 και είναι το πρώτο νομικά δεσμευτικό διεθνές έγγραφο των Ηνωμένων Εθνών για τα άτομα με αναπηρία, το οποίο ρυθμίζει τα ελάχιστα πρότυπα με τα οποία υποχρεούνται να συμμορφώνονται οι κυβερνήσεις για να διασφαλίσουν ότι τα άτομα με αναπηρία επωφελούνται από τα πολιτικά, οικονομικά και κοινωνικά δικαιώματα. Η Σύμβαση αναγνωρίζει ρητά την αναπηρία ως ζήτημα προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Καθώς η Σύμβαση δεν δημιουργεί δικαιώματα, απαγορεύει ρητά τις διακρίσεις εις βάρος των ατόμων με αναπηρία σε όλους τους τομείς της ζωής, συμπεριλαμβανομένων των πολιτικών δικαιωμάτων, της πρόσβασης στη δικαιοσύνη και του δικαιώματος στην εκπαίδευση, την υγειονομική περίθαλψη και την πρόσβαση στις μεταφορές. Το Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης του ΟΗΕ για τη ΔΟΕ επιτρέπει την υποβολή καταγγελιών στην Επιτροπή της ΔΟΕ από άτομα και ομάδες ατόμων που ισχυρίζονται ότι τα δικαιώματά τους έχουν παραβιαστεί από τα Κράτη Μέρη του Πρωτοκόλλου.
105 χώρες έχουν επικυρώσει και 153 χώρες έχουν υπογράψει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για την ΟΠΛ από το 2006. Το Προαιρετικό Πρωτόκολλο της Σύμβασης του ΟΗΕ για την ασθένεια έχει υπογραφεί από 90 χώρες και έχει επικυρωθεί από 63.
/Τα δεδομένα είναι τρέχοντα τον Σεπτέμβριο του 2011/.
Η Σύμβαση υπογραμμίζει τον τεράστιο κίνδυνο της φτώχειας για τα άτομα με αναπηρίες και τονίζει τις διάφορες διακρίσεις που αντιμετωπίζουν οι μειονότητες, οι γυναίκες ή τα κορίτσια με αναπηρίες. Είναι πολύ σημαντικό η Σύμβαση να τονίζει την υποχρέωση των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών των ατόμων με αναπηρία να συμμετέχουν στην εφαρμογή της. Το άρθρο 3 της Σύμβασης ορίζει τις γενικές αρχές που χρησιμεύουν για την ερμηνεία και την εφαρμογή της Σύμβασης:
σεβασμός της εγγενούς αξιοπρέπειας, της ανεξαρτησίας του ατόμου, συμπεριλαμβανομένης της ελευθερίας της προσωπικής επιλογής και της ανεξαρτησίας του·
• μη διάκριση
• Πλήρης και αποτελεσματική συμμετοχή και ένταξη στην κοινωνία.
• Σεβασμός στις διαφορές και αποδοχή των ατόμων με αναπηρία ως μέρος της ανθρώπινης διαφορετικότητας και της ανθρώπινης φυλής.
• ίσες ευκαιρίες;
• προσβασιμότητα.
• Ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών.
• σεβασμός στις αναπτυξιακές ικανότητες των παιδιών με αναπηρία, σεβασμός στο δικαίωμα των παιδιών με αναπηρίες να διατηρήσουν την ταυτότητά τους.
Η Διεθνής Συμμαχία των Ατόμων με Αναπηρία ζητά την αποτελεσματική εφαρμογή της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα ΑμεΑ σε όλο τον κόσμο μέσω της συντονισμένης συμμετοχής αντιπροσωπευτικών οργανώσεων των ατόμων με αναπηρία».
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί το γεγονός ότι τα άτομα με αναπηρία αποτελούν συχνά αντικείμενο λήψης αποφάσεων άλλων ανθρώπων. Το άρθρο 12 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για την CRPD επιχειρεί να διορθώσει αυτή την προσέγγιση αναγνωρίζοντας την ικανότητα των ατόμων με αναπηρία και προτείνοντας μέτρα για την υποστήριξη του δικαιώματός τους να ασκούν τη δικαιοπρακτική τους ικανότητα, για παράδειγμα με την εξάλειψη της πρακτικής του διορισμού κηδεμόνων που λαμβάνουν αποφάσεις από το όνομα του άτομα με αναπηρία και αντ’ αυτού βοηθούν τα άτομα με αναπηρία ώστε να μπορούν να λαμβάνουν αποφάσεις για τον εαυτό τους. Η συμμόρφωση με την απαίτηση του άρθρου 12 αποτελεί προϋπόθεση για την πραγματοποίηση ορισμένων άλλων δικαιωμάτων βάσει της Σύμβασης, όπως το δικαίωμα συμμετοχής στην πολιτική ζωή, η πρόσβαση στη δικαιοσύνη ή το δικαίωμα σε οικογένεια.